Proste wyjaśnienie:
Anody i ich rola w ochronie łodzi
Dlaczego stosuje się anody?
Części metalowe znajdujące się pod wodą są narażone na szkodliwe działanie korozji. Problemem jest tzw. korozja elektrolityczna, która może szybko zniszczyć metalowe elementy łodzi. Proste i tanie rozwiązanie to użycie anod – specjalnych metalowych elementów, które „poświęcają się„, by chronić inne części. Najczęściej nazywa się je anodami cynkowymi, choć dostępne są również inne rodzaje.
Jak działają anody?
Kluczowe znaczenie ma metal, z którego wykonana jest anoda. Jeśli anoda nie działa prawidłowo, nie będzie chronić metalowych części przed korozją. Aby anoda spełniała swoją funkcję, musi być dobrze zamontowana i wykonana z czystego metalu, bez zanieczyszczeń. Zanieczyszczenia mogą spowodować, że anoda przestanie działać – albo przez przekierowanie prądów elektrycznych, albo przez utworzenie na powierzchni warstwy izolacyjnej, która uniemożliwi jej działanie.
Co to jest korozja elektrolityczna?
Korozja elektrolityczna (inaczej galwaniczna) to proces, który anody mają powstrzymać. Występuje, gdy różne metale znajdują się blisko siebie w słonej wodzie. Działa to podobnie do baterii – tworzy się prąd elektryczny, który powoduje niszczenie jednego z metali. Można to zauważyć na wałach napędowych, śrubach, wiosłach i innych częściach łodzi. Niektóre metale rdzewieją szybciej niż inne. Dobrze zamontowana anoda może chronić wszystkie części, przejmując na siebie całą korozję.
Różne typy anod i ich zastosowanie.
Nie każda anoda nadaje się do każdego rodzaju wody. Na przykład anody cynkowe dobrze sprawdzają się w wodzie słonej, ale w wodzie słodkiej pokrywają się białą warstwą, która blokuje ich działanie. Jeśli łódź pływa w wodzie słodkiej, ważne jest, aby po powrocie do słonej wody sprawdzić i oczyścić anody cynkowe, a nawet je wymienić.
Jeśli łódź przebywa w wodzie słodkiej dłużej niż dwa tygodnie, warto zmienić anody na magnezowe, które lepiej sprawdzają się w takim środowisku. Anody magnezowe są jednak zbyt aktywne w wodzie słonej i mogą się szybko rozpuścić – nawet w ciągu miesiąca. Dlatego nie powinny być stosowane w wodzie słonej.
Ostrzeżenie dotyczące anody magnezowej
Anody magnezowe nie nadają się do montażu na drewnianych łodziach, ponieważ mogą powodować uszkodzenia desek przez rozkład elektrochemiczny. Jeśli łódź przebywa w wodzie słonej dłużej niż 7 dni (lub 14 dni w roku), należy rozważyć zmianę anod na inne, bardziej odpowiednie.
Rodzaje anod i ich zastosowanie:
Anody cynkowe:
Zastosowanie: Woda słona
Powód: Cynk jest najskuteczniejszym materiałem w wodzie słonej, ponieważ ma odpowiednią aktywność elektrochemiczną, która skutecznie chroni stal przed korozją. Jest to tradycyjny wybór dla większości łodzi pływających w morzach i oceanach.
Anody aluminiowe:
Zastosowanie: Woda słodka, słonawa i słona
Powód: Anody aluminiowe są bardziej wszechstronne, ponieważ działają efektywnie zarówno w wodzie słodkiej, słonawej, jak i słonej. Są również lżejsze niż anody cynkowe i mają dłuższą żywotność. W wodzie słodkiej cynk może tworzyć tlenki, które zmniejszają jego efektywność, dlatego aluminium jest lepszym wyborem.
Anody magnezowe:
Zastosowanie: Woda słodka
Powód: Magnez jest bardziej aktywny niż cynk czy aluminium, co czyni go najlepszym wyborem dla wody słodkiej. Jest jednak zbyt aktywny w wodzie słonej, co może prowadzić do nadmiernej korozji anodowej.
Poniżej przedstawiam zestawienie odpowiednich anod w zależności od materiału, z jakiego wykonana jest łódź (laminat, aluminium, drewno, stal) oraz rodzaju wody, w której łódź będzie użytkowana.
-
Łódź z laminatu (GRP/fiberglass)
Zastosowanie: Laminat sam w sobie nie ulega korozji, ale anody są potrzebne, aby chronić metalowe elementy (np. wały napędowe, śruby).
Rodzaje anod:
Woda słona: Cynk
Woda słodka: Aluminium (lepiej niż cynk, który może tworzyć tlenki w wodzie słodkiej)
Woda słonawa: Aluminium (najbardziej wszechstronny materiał) -
Łódź aluminiowa
Zastosowanie: Aluminium jest szczególnie podatne na korozję galwaniczną, dlatego dobór odpowiednich anod jest kluczowy.
Rodzaje anod:
Woda słona: Aluminium (cynk może być zbyt aktywny i powodować nadmierne zużycie anod)
Woda słodka: Aluminium (najlepszy wybór dla długowieczności i ochrony)
Woda słonawa: Aluminium (najbardziej odpowiednie dla różnych rodzajów wód) -
Łódź drewniana
Zastosowanie: Drewno nie ulega korozji, ale anody są niezbędne do ochrony metalowych elementów konstrukcji, które mogą być narażone na korozję.
Rodzaje anod:
Woda słona: Cynk (tradycyjny wybór, skutecznie chroni metalowe elementy w wodzie słonej)
Woda słodka: Aluminium (bardziej efektywne niż cynk, który może tworzyć tlenki w wodzie słodkiej)
Woda słonawa: Aluminium (najlepszy wybór, jeśli łódź pływa w wodach o zmiennym zasoleniu) -
Łódź stalowa
Zastosowanie: Stal jest wyjątkowo narażona na korozję galwaniczną, dlatego odpowiedni dobór anod jest kluczowy dla ochrony metalowych elementów kadłuba i osprzętu. Wybór anod zależy od rodzaju wody, w której łódź będzie użytkowana.
Rodzaje anod:
Woda słona: Cynk (tradycyjny wybór, skutecznie chroni stal przed korozją w wodzie słonej).
Woda słodka: Aluminium (lepsze od cynku, który w wodzie słodkiej może tworzyć warstwę tlenków, zmniejszając swoją efektywność).
Woda słonawa: Aluminium (najbardziej wszechstronny materiał, który działa skutecznie w wodach o zmiennym zasoleniu).
Podsumowanie:
| Materiał łodzi | Woda słona | Woda słodka | Woda słonawa |
|---|---|---|---|
| Laminat | Cynk | Aluminium | Aluminium |
| Aluminium | Aluminium | Aluminium | Aluminium |
| Drewno | Cynk | Aluminium | Aluminium |
| Stal | Cynk | Aluminium | Aluminium |
Uwagi końcowe:
- Anody aluminiowe są coraz bardziej popularne ze względu na swoją wszechstronność i skuteczność w różnych typach wód.
- Anody cynkowe są najbardziej efektywne w wodach słonych, ale mogą być mniej skuteczne w wodzie słodkiej.
- Magnezowe anody są używane głównie w wodzie słodkiej, ale mogą być zbyt aktywne w innych warunkach, co sprawia, że nie nadają się do stosowania w wodzie słonej.
Mam nadzieję, że to zestawienie pomoże w doborze odpowiednich anod dla różnych typów łodzi!